HOOGFEEST VAN HET HEILIG SACRAMENT – SACRAMENTSDAG (‘CORPUS CHRISTI’)

Wat wordt er gevierd op Sacramentsdag?

Dit feest staat ook bekend als het Allerheiligste Lichaam en Bloed van Christus en eert Jezus Christus, die werkelijk en wezenlijk aanwezig is onder de gedaanten van brood en wijn. Deze Aanwezigheid gebeurt door de verandering die de Kerk transsubstantiatie (“verandering van substantie”) noemt, wanneer de priester bij de consecratie van de mis de woorden uitspreekt die Christus zelf over brood en wijn uitsprak: “Dit is Mijn Lichaam”, “Dit is de kelk van Mijn Bloed”, “Doet dit ter gedachtenis aan Mij”.

In 2024 valt het Hoogfeest van het Heilig Sacrament op zondag 2 juni, de tweede zondag na Pinksteren

Waarom vieren katholieken Sacramentsdag (‘Corpus Christi’)?

De katholieke kerk eert de aanwezigheid van Christus in de Heilige Eucharistie met een speciaal feest vanwege de heilige Juliana van Luik, een 13e-eeuwse Norbertijnse kanunnikesse uit België. Zij had een grote liefde voor de Eucharistie. Toen ze 16 was, had ze een visioen waarin de Kerk een volle maan was met een donkere vlek. De donkere vlek betekende dat de Kerk een feest miste dat alleen gewijd was aan het Lichaam en Bloed van Christus. Hoewel ze dit visioen verschillende keren had, dacht St. Juliana niet dat ze iets kon doen om te helpen dit feest in te stellen. Daarom hield ze het vele jaren geheim. Toen ze eenmaal tot priores was gekozen, vertelde ze het uiteindelijk aan haar biechtvader, die het op zijn beurt aan de bisschop vertelde. Dit leidde uiteindelijk tot het universele feest van het Heilig Sacrament, Corpus Christi.

Wat betekent ‘Corpus Christi’?

De Latijnse woorden ‘Corpus Christi’ betekenen in het Nederlands ‘Lichaam van Christus’.

Waarom is het feest van ‘Corpus Christi’, Sacramentsdag belangrijk?

De H. Eucharistie is de “bron en het hoogtepunt van het christelijk leven” (Tweede Vaticaans Concilie, Lumen gentium, nr. 11 (met dank aan rkdocumenten). In de Eucharistie stelt Jezus zelf ten gunste van ons zijn offer op Golgota tegenwoordig. (Lucas 22,19-20; 1Kor 11,26-29), geeft Hij zichzelf aan ons in het Heilig Avondmaal (Exodus 16,4, 35; Johannes 6,1-14, 48-51) en blijft Hij onder ons tot het einde der tijden (Lucas 24,13-35; Mt 28,18-20). Hij komt naar ons toe in deze nederige gedaante, waarbij Hij zich kwetsbaar opstelt, uit liefde voor ieder van ons. Toch verdient het Lichaam en Bloed van Christus, als God zelf, ons grootste respect en onze liefde, evenals onze aanbidding.

Thomas van Aquino, Hymne “Tantum Ergo”:

Neervallend in aanbidding, begroeten wij de heilige Hostie; over oude vormen heen, heersen nieuwe riten van genade; geloof voorziet in alle gebreken, waar de zwakke zintuigen falen.

Franciscus van Assisi zei: “…In deze wereld kan ik de Allerhoogste Zoon van God niet met mijn eigen ogen zien, behalve Zijn Allerheiligste Lichaam en Bloed.”

“Elk jaar nodigt Sacramentsdag, het feest van Corpus Christi ons uit om de verwondering en vreugde over dit prachtige geschenk van de Heer, dat de Eucharistie is, te vernieuwen.” – Paus Franciscus

Wanneer wordt Sacramentsdag gevierd?

De traditionele datum voor Sacramentsdag (‘Corpus Christi’) is de donderdag na Drievuldigheidszondag, zelf de zondag na Pinksteren. De donderdag werd gekozen omdat dit de dag was waarop het Laatste Avondmaal werd gevierd. Veel kerkelijke provincies (bijvoorbeeld de Verenigde Staten en in Nederland en Vlaanderen) vieren het echter op de zondag erna, zodat er meer mensen aanwezig kunnen zijn. Waar het op donderdag plaatsvindt, is het een verplichte feestdag, dat wil zeggen dat katholieken aan de mis moeten deelnemen.

Wat is de ‘Corpus Christi’ processie?

  • Wanneer de Eucharistie wordt uitgesteld voor aanbidding door het volk, wordt deze in een houder geplaatst dat een monstrans wordt genoemd en waarvan het heldere glas het mogelijk maakt de Heilige Hostie te zien. Zo’n uitstelling kan verschillende vormen aannemen: op het altaar in een parochie, voor aanbidding en gebed, openbare devoties zoals de Eucharistische Benedictie, en openbare processies op Corpus Christi, of op andere tijdstippen.

In katholieke landen bewegen zulke processies vaak door de hele stad. De gelovigen zingen en bidden meestal ter ere van onze Eucharistische Koning. Deze praktijk begon in de 14e eeuw en is gepromoot door pausen, concilies en heiligen als een prachtige manier om het hoogste goed van de Eucharistie en de liefde die we voor Hem hebben te laten zien.

“Staar naar Hem, overweeg Hem, aanschouw Hem, terwijl je verlangt Hem na te volgen.” – St. Clara van Assisi


Live aanbidding is online beschikbaar vanuit de kapel van Het Niepokalanów klooster (de zogenaamde Stad van de Onbevlekte Moeder Gods).

Het is een rooms-katholieke religieuze gemeenschap gelegen in Teresin (in de buurt van de Warsaw-Łowicz spoorlijn, ongeveer 42 km ten westen van de hoofdstad van Polen). Het werd opgericht in de herfst van 1927 door broeder Minor Conventual – Maximilian Kolbe, die later heilig werd verklaard als heilige-martelaar van de katholieke kerk.

LIVE ADORATION

Wat is de H. Eucharistie?

De Heilige Eucharistie vormt de kern van de zeven sacramenten. De katholieke Kerk leert dat in de Eucharistie Onze Heer Jezus Christus, waarlijk God en waarlijk mens, werkelijk, waarachtig en wezenlijk aanwezig is onder de gedaanten van brood en wijn. Onze Heer wordt niet slechts gesymboliseerd door het brood en de wijn; ook is hij niet alleen aanwezig door het geloof van de aanwezigen. Integendeel, de twee materiële dingen, brood en wijn, worden volledig veranderd in het Lichaam en Bloed van Jezus Christus, en laten alleen hun zintuiglijke verschijningsvormen achter. Zo komt Jezus, zonder op te houden aanwezig te zijn in de hemel, door de consecratiewoorden, die de priester uitspreekt ook sacramenteel aanwezig, Lichaam, Bloed, Ziel en Goddelijkheid, overal waar de geconsacreerde elementen aanwezig zijn.

Hoe wordt er in de Schrift over de Heilige Eucharistie gesproken?

De Eucharistie wordt vele malen in de Heilige Schrift besproken in de stambetekenis “danken” (Psalm 9:1, Jes. 12:1,4; Kol. 3:17; 1 Thess. 5:18). Dankzeggen, of God zegenen, was voor Israël een essentieel onderdeel van de gebeden in de tempel, de synagoge en het dagelijks leven. Er zijn ook veel voorbeelden in het Oude Testament waar de Eucharistie zelfs in zijn sacramentele vormen wordt voorafgebeeld, zoals Melchizedeks offer van brood en wijn (Genesis 14:18-20), het Pascha (Ex. 12:1-14) en het manna dat het volk Israël in leven hield totdat het het Beloofde Land kon binnengaan (Ex. 16:13-17).

Ook Christus dankte Zijn Vader altijd voor Zijn goede gaven. Dit is vooral vastgelegd in contexten waarin Hij vooruitliep op de vormen van aanbidding in het nieuwe verbond. Deze omvatten het bruiloftsfeest van Kana (Johannes 2), het veranderen van water in wijn, de twee wonderen van broodvermenigvuldiging (Mt 14:13-21; Mt 15:32-39), het vermenigvuldigen van substantie om in de behoeften van allen te voorzien, en Zijn uitleg van de Eucharistie als het Brood des Levens dat uit de hemel is neergedaald (Johannes 6).

Ten slotte stelde Hij bij het Laatste Avondmaal de Eucharistie in als de voorgeschreven manier om Zijn Paasoffer op Golgotha te gedenken, en gebood Hij ons dit te doen totdat Hij wederkomt (vgl. 1 Kor. 11).

“Dit is de prachtige waarheid, beste vrienden: het Woord, dat tweeduizend jaar geleden vlees werd, is vandaag aanwezig in de Eucharistie.” – Johannes Paulus II

“Ik leef door de Eucharistie.” – Moeder Angelica

Wat betekent ‘Eucharistie’ letterlijk?

Het wordt ‘Eucharistie’ genoemd, omdat het een handeling van dankzegging aan God is.

De Griekse woorden ‘eucharistein’ en ‘eulogein’ herinneren aan de Joodse zegeningen die – vooral tijdens de maaltijd – Gods werken verkondigen: schepping, verlossing en heiliging.” (KKK 1328)

Wat gebeurt er als wij de H. Communie ontvangen?

Bij het Heilig Avondmaal worden de gelovigen, door te gehoorzamen aan Jezus’ opdracht om Zijn Vlees te eten en Zijn Bloed te drinken, persoonlijk verenigd met Jezus zelf. Het is passend, dat we niet alleen een mystieke Jezus ontvangen, een spirituele Jezus, laat staan een metaforische of symbolische Jezus. Jezus nam onze menselijke natuur (lichaam en ziel) aan bij de Menswording, Zijn Lichaam werd aan het Kruis genageld en Zijn Bloed werd uitgestort bij Zijn dood, en op Pasen stond Hij op met Zijn Lichaam en Ziel. Hij blijft ons verlossing en genade geven, onmiddellijk en rechtstreeks door Zijn Mensgeworden Heilige Lichaam en Bloed, net zoals Hij ons heeft gered en net zoals Hij in Johannes hoofdstuk 6 heeft beloofd.

Is Jesus aanwezig in de Heilige Eucharistie?

Vanaf de vroegste dagen van de Kerk hebben christenen geloofd dat Christus aanwezig is in de Eucharistie, maar ze deden dit zonder theorie of verklaring. Paulus vermaande de Korintiërs eenvoudigweg tegen heiligschennend ontvangen (1 Kor. 11), maar rond 160 na Christus schreef de heilige Justinus de eerste poging tot uitleg, in zijn Apologia aan keizer Antoninus Pius.

Want wij ontvangen dit niet als gewoon brood en gewone drank; maar zoals Jezus Christus, onze Verlosser, vlees geworden is door het Woord van God en zowel vlees als bloed heeft geofferd voor onze verlossing, zo is ons ook geleerd, dat het voedsel dat gezegend is door het gebed van Zijn woord, en waaruit ons bloed en vlees door transmutatie gevoed worden, het vlees en bloed is van die Jezus die vlees geworden is.

In de Middeleeuwen werd het karakter van deze verandering onderzocht en een systematische beschouwing ontwikkeld door theologen, vooral door de heilige Thomas van Aquino. Zo leerde het Concilie van Trente, tegen de theorieën van sommige Reformatoren in, dat Christus werkelijk, waarachtig en wezenlijk aanwezig is.

Zijn Aanwezigheid is echt, omdat het “echt wezen” bevat. Deze filosofische term geeft aan dat het werkelijk bestaat, en niet alleen mentaal (zoals een fictief wezen, of een concept van een ding).

Zijn Aanwezigheid is waar. Waarheid verwijst naar een nauwkeurige verklaring van een werkelijkheid. Het Heilig Sacrament wordt Christus genoemd omdat het Christus is. Het is niet slechts een symbool, zoals een vlag het symbool is van een natie, of zoals een foto een voorstelling is van het afgebeelde individu.

Ten slotte is Zijn Aanwezigheid substantieel. Ook al nemen onze zintuigen de verschijningsvormen of eigenschappen van brood en wijn waar, de substantie is Christus, Die volledig aanwezig is, Lichaam, Bloed, Ziel en Goddelijkheid, onder elk element en alle delen ervan.

VIDEOS OVER SACRAMENTSDAG (‘CORPUS CHRISTI’) (IN HET ENGELS)

Wat gebeurde er tijdens het Eucharistisch wonder in Lanciano?

In de 8e eeuw vierde een Basiliaanse priester de mis in Lanciano, Italië. Toen hij bij het altaar stond, twijfelde hij of Jezus wel echt aanwezig was in de Eucharistie. Toen hij de consecratiewoorden uitsprak, transformeerde de Eucharistie voor zijn ogen. De hostie veranderde zichtbaar in vlees en de gewijde wijn in bloed, dat later stolde tot vijf bolletjes.

In de jaren 1970 en 1980 bestudeerden wetenschappers het Vlees en Bloed en ontdekten dat het Vlees menselijk hartweefsel was. De bloedgroep is AB, hetzelfde als op de Lijkwade van Turijn. Het Kostbare Bloed had dezelfde eiwitverhouding als normaal bloed, en bevat geen conserveringsmiddelen, terwijl bloed bij de dood meteen begint te bederven.

Wat is spirituele communie?

Thomas van Aquino legde uit dat Spirituele Communie “een vurig verlangen is om Jezus in het Heilig Sacrament te ontvangen en naar een liefdevolle omhelzing alsof we Hem al hadden ontvangen”. Dit is een voorbeeld:

Mijn Jezus,

Ik geloof dat U aanwezig bent in het Allerheiligst Sacrament.

Ik hou van U boven alles,

en ik verlang ernaar U in mijn ziel te ontvangen.

Omdat ik U op dit moment niet sacramenteel kan ontvangen,

kom dan tenminste geestelijk in mijn hart.

Ik omhels U alsof U er al bent

en verenig mij volledig met U.

Sta nooit toe dat ik van U gescheiden ben. Amen.

“God woont in ons midden, in het Heilig Sacrament van het altaar.” – St. Maximiliaan Kolbe

Wat is het Allerheiligst Sacrament?

Dit is een andere naam voor de Eucharistie, die doet denken aan zijn centrle plaats onder de sacramenten. “Wij spreken van het Allerheiligst Sacrament omdat het het Sacrament der Sacramenten is.” (CKK 1340)

Wat is Eucharistische Aanbidding?

Aanbidding is het aanbidden van Onze Heer, aanwezig in de Allerheiligste Eucharistie. Vaak hebben parochies voortdurende Aanbidding of vaste tijden per maand waarop de gelovigen de Eucharistie kunnen aanbidden. Mensen brengen vaak een uur met Jezus door. Dit staat bekend als een “Heilig Uur”.

De heilige Theresia van Lisieux zei: “Het is niet om in een gouden ciborie* te blijven dat Hij elke dag uit de hemel neerdaalt, maar om een andere hemel te vinden, de hemel van onze ziel waarin Hij zich verheugt.”

  • Ciborie is een zilveren of gouden kelk met deksel, om geconsacreerde (= gewijde) hosties in te bewaren.

Waarom zouden we regelmatig een een heilig uur moeten doen?

“De Kerk en de wereld hebben grote behoefte aan eucharistische aanbidding. Jezus wacht op ons in dit sacrament van liefde. Laten we de tijd niet voorbij laten gaan om Hem te ontmoeten in aanbidding, in contemplatie vol geloof en open om de ernstige overtredingen en misdaden van de wereld goed te maken. Laat onze aanbidding nooit ophouden.” (KKK, 1380)

Wat bid je tijdens Eucharistische Aanbidding?

Er zijn geen vaste gebeden die je moet bidden tijdens de Aanbidding. Je kunt je persoonlijke gebeden bidden of traditionele gebeden van de Kerk, zoals de Heilige Rozenkrans. Je kunt ook de Heilige Schrift of een ander devotioneel boek lezen, of zelfs je tijd in stilte met de Heer doorbrengen.